با سلام خدمت همکاران عزیز، این نوشته به تازههای نسخه 15.61 میپردازد.
در نسخه جدید محیط طراحی فرمهای وب تغییر کرده و امکانات جدیدی به آن اضافه شده است.
1- حالا طراحی فرمهای وب به طور کامل در همان محیط وب انجام میشود. در نسخه پیشین، به طور موقت، نیاز بود که پس از انجام طراحی اطلاعات جانمایی فیلدها به صورت دستی در جایی در برنامه ویندوز وارد شوند. حالا به جای این کار کافی است که فایل طراحی فرم وب، که حاوی آن اطلاعات و اطلاعات جدید دیگری است در هنگام طراحی فرم در ویندوز فراخوانی شود. یعنی طراح دیگر نیازی به مراجعه به محتوای فایل طراحی ندارد. این کار فرآیند ساختن و تغییر فرمهای وب را به نحو چشمگیری بهبود میدهد.
2- در زمان طراحی، حالا جانمایی فیلدها دیگر شمارههای سطر و ستون با مقدار صفر، که به معنای جانمایی خودکار محل فیلد بود، ظاهر نمیشوند. حالا شماره سطر و ستونهای "واقعی" هر فیلد نمایش داده میشود و با جابجایی آن تغییر میکند. پیشتر ترکیب مقادیر صفر با مقادیر غیرصفر تحلیل جانمایی را دشوار میکرد. این تغییر به طور خودکار بر روی فرمهایی که پیشتر طراحی شدهاند هم اعمال میشود و نیاز به انجام کاری از طرف طراح نیست.
3- علاوه بر جانمایی فیلدها، پیشتر گزینههای دیگری برای رفتار فرم وب وجود داشت که به طور نابجا در برنامه ویندوز تعیین میشد. در هنگام طراحی فرم در ویندوز، برای هر فرم انجام وظیفه میتوانستیم گزینههایی تعیین کنیم که ظهور یا عدم ظهور برگهها یا امکاناتی از فرم وب را کنترل کنند این اطلاعات همانجا که حالا محل فراخوانی فایل طراحی وب است تعیین میشدند (به طور مشخص در محاوره تدوین پنجره فرم -> زبانه جانمایی -> بخش طراحی Web). حالا تمام این گزینهها به فضای طراحی وب، که جای طبیعی آن است، منتقل شده و در خلال طراحی فرم وب تعیین شده و در فایل طراحی ذخیره میشوند. هنگامی که فایل طراحی وب را فراخوانی کنید، مقادیر قدیمی برنامه ویندوز در این نسخه از برنامه غیرفعال میشوند. در نسخههای آتی باید منتظر بازنشسته شدن آنها باشیم. توجه داشته باشید که انتخابهای انجام شده در فرمهای طراحی شده قبلی به صورت خودکار به سیستم جدید منتقل شده و در مورد این فرمها نیاز به انجام کاری از طرف طراح نیست.
4- علاوه بر تغییرات مربوط به جانمایی فیلدها و گزینههای بند بالا، حالا موارد دیگری هم هست که طراح فرم وب میتواند آنرا تعیین کند. یکی از تصمیمهایی که حالا طراح میتواند در مورد فرم خود بگیرد آنست که فرم طراحی او در چه اندازه صفحههایی اعتبار داشته و قابل استفاده است. مثلا اگر طراحی تصمیم بگیرد که فرمی "عریض" طراحی کند، میتواند تعیین کند که طراحی او فقط برای مواردی که عرض مرورگر کاربر از اندازه خاصی بزرگتر باشد معقول و قابل استفاده است (و مثلا برای تلفنهای همراه با صفحه کوچکتر مناسب نیست). در اینصورت مرورگرهای باریکتر از این طراحی استفاده نکرده و از طراحی پیشفرض استفاده خواهند کرد.
5- مورد دیگر امکان ثبت و نگهداری سابقه مقادیر فیلدهایی است که در هنگام انجام وظیفه از طریق این فرم ورود اطلاعات میشوند. طراحی میتواند از سیستم بخواهد که این سوابق توسط مرورگر نگهداری شوند تا در دفعات استفاده بعدی کاربر از آن فرم برای تسهیل امر ورود اطلاعات مورد استفاده قرار گیرند. این مورد به طور پیشفرض خاموش است.
6- به جز مواردی بالا که در مورد کلیت فرم بود، گزینههای تازهای هم برای هر فیلد در اختیار است. یکی از این گزینهها به همان امر سابقه مقدار فیلد مربوط میشود. برای بعضی از انواع فیلد این امکان وجود دارد که گزینه انتخاب از مقدار سابقه فعال شود. در صورتی که این گزینه (به همراه گزینه حفظ سابقه بند قبل) روشن شود، کاربر هنگام پر کردن فرم در زمان اجرای وظیفه با سابقه مقادیر آن فیلد مواجه میشود و میتواند از مقادیر پیشین دوباره برای پر کردن فرم خود استفاده کند. این امکان برای انجام وظیفههای تکراری بسیار مفید است.
7- ابزار ویرایش هم برای هر فیلد قابل فعال سازی است. با فعال کردن این امکان، فعلا دو ابزار خواندن بارکد و تبدیل صوت به متن برای فیلدهای متنی هنگام پر کردن فیلد در دسترس کاربر قرار میگیرد. این ابزارها پیشتر به شکلهای دیگری قابل استفاده بودند ولی با این ترتیب حالا آشکارتر هستند و میتوانند برای مواردی که واقعا کاربرد دارند در معرض دید و دسترسی قرار داده شوند.
8- به گزینه جدید دیگری که برای یک فیلد قابل تعیین است عنوان پیشنمایش داده شده است. این گزینه اگر چه در طراحی فرم انجام میشود اما تاثیر آن در واقع در کارپوشه کاربران است. صرفا در فرم عمومی، اگر این گزینه برای یک فیلد روشن شود، مقدار آن فیلد مستقیما در کارت آن کار در کارپوشه کاربران نمایش داده میشود. این پاسخ به یک درخواست قدیمی است که در مواردی میتواند کاربر را از باز کردن محاوره مشخصات کار (یا محاوره اجرای وظیفه) بینیاز کند. گاهی باز کردن این محاوره صرفا برای دیدن مقدار یک یا چند فیلد کلیدی کار است که ماهیت آن را برای او آشکار میکند. زمانی که کد یا شرح (عنوان) کار برای شناخت آن کافی نیست. گاهی مقدار فیلد را برای تصمیمگیری در مورد اینکه اصولا الان به آن کار بپردازد یا نه نیاز دارد. گاهی هم تصمیم به پرداختن به آن کار را گرفته اما آن را برای تصمیمگیری در خصوص وظیفهای که باید پیبگیرد نیاز دارد. به هر حال ملاحظه فوری مقدار فیلدهای کلیدی میتواند او را از باز کردن محاوره معاف کند. هر تعداد فیلد میتواند برای پیشنمایش علامتگذاری شود اما توصیه آنست که طراح در این خصوص مقتصدانه عمل کند و به دست بالا سه یا چهار فیلد کلیدی بسنده کند در غیر اینصورت به راحتی میتواند کارپوشه کاربران را شلوغ و استفاده از آن را آزاردهنده کند.
نکاتی در مورد حفظ سابقه مقادیر فیلدها و استفاده از آن:
دست کم در پارهای از کاربردهای نرمافزار مدیریت فرآیندها، طراح اقدام به تولید کارهای تکراری برای کاربران نهایی سیستم میکند. در واقع بخشی از سامان یافتن کارهای سازمانی با قالبی و تکراری شدن آنهاست که محقق میشود. نه همیشه، اما گاهی تکراری شدن رویه انجام کار با تکراری شدن دادههای فیلدهای مربوط به کار هم همراه است. به عنوان مثال، کاربری که مسئول تماس تلفنی برای پیگیری مطالبات یک سازمان است ممکن است به دفعات با مخاطب خود تماس ناموفق برقرار کند. یا مخاطب او را به پیگیری مجدد در زمان آینده ارجاع دهد. معمولا اون موظف است که برای هر مخاطبی که با او تماس میگیرد نتیجه گفتگو را به نحوی ثبت کند. گاهی این اطلاعات به شکل یک یادداشت است. مقادیر این یادداشت میتواند برای تماسهای او بارها تکرار شود یا دست کم چند الگوی تکراری داشته باشد. با امکان حفظ سابقه مقادیر فیلدها به این کاربر امکان داده میشود که از یادداشتهایی که پیشتر برای کارهای قبلی استفاده کرده است دوباره و چندباره برای کارهای جدید خود استفاده کند. گاهی الگوی تکراری نه در مقدار یک فیلد بلکه در مقدار دو یا چند فیلد ظاهر میشود. مثلا همین کاربر ممکن است بدهیکاران "بدرفتار" را همیشه "یک هفتهای" پیگیری مجدد کند اما به بدهکارهان "خوشرفتار" فرصت "یک ماهه" بدهد! یعنی یکی از دو الگوی "بدرفتار+یک هفته" یا "خوشرفتار+یک ماه" در فیلدهای او تکرار میشود.
همانطور که در بالا آمد، مفهوم حفظ سابقه در فرم انجام وظیفه فعال میشود. فیلدهایی هم که استعداد استفاده از این سابقه را دارند تک تک علامتگذاری میشوند. معمولا این امکان تنها برای بعضی از فیلدها مفید و معنیدار است. هنگامی که کاربر نهایی از فرم در جایگاه انجام وظیفه استفاده میکند، سوابق مقادیر در معرض دید او قرار میگیرد تا در صورت نیاز با یک کلیک به سادگی آنها را به فیلد وارد نماید.
1- فعالسازی حفظ سابقه مقادیر در طراحی فرم اجرای وظیفه انجام میشود. در مواردی که این فرم یک فرم اجرای وظیفه اختصاصی است، همه چیز روشن است. اما در مواردی که وظیفههای مختلف از یک فرم (فرم عمومی) به صورت مشترک استفاده میکنند، توجه لازم است. در این مورد فعال کردن سابقه باعث میشود که سابقه در تمام اجرای وظیفههایی که از آن فرم عمومی استفاده میکنند فعال شود. با این وجود سابقه هر وظیفه از دیگر وظیفهها جداست. یعنی سوابق اجرای یک وظیفه در هنگام اجرای دیگری ظاهر نمیشود. همچنین در صورتی که فرم عمومی برای کاربردی به جز اجرای وظیفه (مثلا عملیات ویژه گردش کار) استفاده شود، سوابق ظاهر نمیشوند.
2- سوابق انجام وظیفه در مرورگر کاربر ثبت میشود. ظرفیت ذخیرهسازی مرورگر محدود است. به همین خاطر سوابق قدیمیتر بدون اطلاع کاربر و به طور خودکار حذف و با سابقههای جدید جایگزین میشوند تا این ظرفیت مدیریت شود. به عبارت دیگر همیشه "جدیدترین" سوابق انجام وظیفه در دسترس است.
3- کاربر میتواند یک سابقه دلخواه را سنجاق کند. با این کار او آن را از چرخه جایگزین شدن با سوابق جدیدتر آتی نجات میدهد. معمولا کاربر سوابقی را سنجاق میکند که میداند در آینده دوباره به مقادیر آنها مراجعه خواهد کرد. او از این امکان برای الگوهای تکراری استفاده میکند.
4- امکان اختصاص نام به یک سابقه انجام وظیفه وجود دارد. این نام میتواند برای توصیف مقادیر مورد استفاده قرار گیرد. این نام به شناسایی آنها در فهرست دایما متغیر سوابق کمک میکند. مثلا در مثال بالا کاربر ممکن است نامهای "بدهکار بدرفتار" و "بدهکار خوشرفتار" را به دو سابقه بدهد. این اختصاص نام به ویژه برای سوابق سنجاق شده بیشتر مورد استفاده است.
5- او میتواند یک سابقه دلخواه را در صورت نیاز پاک کند.
6- هنگام اجرای وظیفه و هنگام انتخاب شدن یک فیلد کاربر در یک پنجره شناور فهرستی از سوابق ثبت شده برای آن وظیفه را مشاهده میکند. در زیر هر سابقه مقدار فیلد انتخاب شده به طور مشخص ظاهر میشود. با یک کلیک آن مقدار به فیلد انتقال داده میشود. او همیچنین میتواند کل یک سابقه را با کلیک روی زمان یا نام آن انتخاب کند. در اینصورت در یک محاوره جدید مقادیر تمام فیلدهایی که حفظ سابقه آنها در فرم درخواست شده باشد نمایش داده میشود. تصویب کردن این محاوره به معنای جایگزین کردن مقادیر تمام این فیلدها با مقادیر سابقه است.
در مورد نحوه جایگزین شدن سوابق قدیم با سوابق جدید:
برای تعداد سوابق ذخیره شده از انجام وظیفهها محدودیت 50 تایی در نظر گرفته شده است. این محدودیت برای مجموع تمام وظیفهها از تمام گردشکارهاست. به جز این، محدودیتی هم بر فضای ذخیرهسازی از طرف مرورگر وجود دارد که میان مرورگرهای مختلف متفاوت و معمولا در حد چند مگابایت است.
اگر حفظ سابقه انجام وظایف بخواهد به طور بیانتها ادامه یابد، هر میزان فضای ذخیرهسازی هم نهایتا ناکافی خواهد بود. راهکاری لازم است تا نهایتا حدی برای این امر گذاشته شود. روش سیستم استفاده چرخهای از فضای در دسترس مرورگر برای این منظور است. وقتی فضای خالی لازم در دسترس نباشد، سابقههای قدیمیتر (اگر سنجاق نشده باشند) با سوابق جدیدتر جایگزین میشوند. از آنجا که نمیتوانیم اولویتی میان گردشکارها یا وظیفهها قائل شویم، این جایگزینی در تمام انواع وظایف از انواع گردشکارها صورت میپذیرد. یعنی ممکن است یک سابقه قدیمی یک وظیفه با سابقه جدیدتر یک وظیفه دیگر (از همان گردشکار یا یک گردشکار دیگر) جایگزین شود. محدودیت دیگری هم بر تعداد کل سوابق ذخیره شده اعمال میشود. این مقدار فعلا 50 است. یعنی هیچگاه روی یک سیستم بیش ازاین تعداد سابقه نگهداری نمیشود.
این عوامل به اضافه این امر که حجم هر سابقهای از وظیفه که نگهداری میشود به گوناگونی فیلدها و مقدار و حجم دادههای ثبت شده در آن بستگی دارد باعث میشود که تنوان گفت در روال انجام وظیفهها، یک سابقه خاص تا چه زمانی در سیستم باقی خواهد ماند و نهایتا چه زمانی با دیگری جایگزین میشود. راهکار سنجاق کردن به همین منظور طراحی شده است تا به کاربر اختیار دهد که موارد خاص را در صورت نیاز از این چرخه تناسخ برهاند و به عنوان الگو حفظ کند.
سوابق سنجاق شده با دیگر سوابق در فضای ذخیرهسازی مشترک هستند. این یعنی اگر بیش از اندازه سابقه سنجاق شود فضا برای سوابق دیگر تنگ خواهد شد. این به این معنی است که آنها با سرعت بیشتری با موارد جدید جایگزین خواهند شد. ممکن است حالتی روی دهد که کافی نبودن فضای در دسترس، به دلیل بزرگ بودن سابقهها یا محدودیت مرورگر یا زیاد بودن سنجاق شده ها، مانع ذخیره سابقه جدید شود. در این صورت کاربر با پیامی از این امر آگاه خواهد شد. در این حالت تنها راه در اختیار او کاستن از تعداد سنجاقهاست. در ضمن از طراح هم انتظار میرود که در مورد تعداد فرمهایی که امکان حفظ سابقه را برای آنها فعال میکند مقتصد و سختگیر باشد.
فیلدهای مشمول حفظ سابقه:
حفظ سابقه برای تمام فیلدها میسر نیست. این دسته از فیلدها، هر یک به دلیلی، نمیتوانند در چرخه استفاده مجدد مقدار گیرند:
- فیلدهای فاقد نام در برنامه
- فیلدهای از انواع صوتی، تصویری و آرایهای
- فیلدهای فقط-خواندنی
- فیلدهای محاسباتی
با احترام